1857 yılında Panama’dan New York’a doğru seyir halindeyken Güney Carolina açıklarında yakalandığı şiddetli kasırga nedeniyle batan S.S. Central America buharlı gemisi, denizcilik ve finans tarihinin en büyük kayıplarından birine sahne oldu. Kaliforniya’daki “Altına Hücum” döneminde çıkarılan ve New York bankalarına taşınan yaklaşık 21 ton altını taşıyan geminin batması, 425 kişinin hayatını kaybetmesine yol açarken ABD genelinde “1857 Ekonomik Paniği” olarak bilinen finansal krizi tetikledi.
130 YIL SONRA ULAŞILDI
Okyanusun yaklaşık 2 bin 200 metre derinliğinde 130 yıl boyunca ulaşılamayan batık, 1988 yılında mühendis Tommy Thompson liderliğindeki bir ekip tarafından tespit edildi. Geliştirilen insansız uzaktan kumandalı denizaltı teknolojisiyle yürütülen arama çalışmalarında, okyanus tabanında korozyona uğramadan kalmış külçe ve sikkelerden oluşan devasa bir altın rezervine ulaşıldı.
HAZİNE AŞAMA AŞAMA ÇIKARILDI
Derin deniz ortamından çıkarılan altınların yüzeye taşınması belirli bir sırayla ve özel güvenlik protokolleriyle gerçekleştirildi:
İlk aşamada, ahşap enkazın çürümesiyle okyanus tabanında açıkta kalan ağır altın külçeleri toplandı. Bunlar arasında 36 kilogram ağırlığındaki “Eureka” adı verilen som altın külçe de yer aldı.
İkinci aşamada, geminin kargo bölümünde ve kamaralarında bulunan binlerce “Double Eagle” ($20) altın sikkesi çıkarıldı. Özel emme sistemleri ve robotik kollarla toplanan sikkeler mühürlü torba ve çuvallara konularak yüzeye çekildi.
İlerleyen süreçte yolcuların bagajlarına ulaşılarak madencilerin taşıdığı deri torbalardaki ham altın parçaları ve altın tozları toplandı.
1990’larda başlayan hukuki süreçler nedeniyle ara verilen çalışmalara 2014 yılında yeniden başlandı ve dip katmanlarda kalan son sikke ve kişisel ziynet eşyaları çıkarıldı.
HUKUKİ MÜCADELELERE KONU OLDU
Toplam değerinin 150 milyon ile 300 milyon dolar arasında olduğu hesaplanan altınlar, çıkarıldıktan sonra uzun süren hukuki mücadelelere konu oldu. 1857’deki tazminat ödemelerini gerekçe gösteren sigorta şirketleri ile keşif ekibi arasındaki davalar sonucunda pay sahipliği yeniden düzenlendi. Çıkarılan altın sikkeler, külçeler ve tarihi nesneler günümüzde koleksiyoncular ve müzeler nezdinde nümizmatik değerini korumaktadır.
